GIDA FİYATLARINDAKİ ARTIŞ HIZ KESMİYOR

Ar-Ge birimi KAMUAR, fiyatlarınıAnkara’daki marketlerden düzenli olarak derlediği ve halkın en fazla tükettiği 64 temel gıda maddesinden oluşan bir sepeti esas alarak hazırladığı gıda fiyatları endeksinin Ocak 2023 sonuçlarını açıkladı.

-EN FAZLA TÜKETİLEN 64 GIDA MARDESİNİN FİYATI OCAKTA BİR ÖNCEKİ AYA GÖRE YÜZDE 8,1ORANINDA ARTARKEN, GEÇEN YILIN AYNI AYINA GÖRE ARTIŞ İSE YÜZDE 135,5 OLARAK GERÇEKLEŞTİ.

İktidarın faiz indirterek tetiklediği yüksek enflasyon süreci bu yıl da tüm hızıyla devam ediyor. Halkın günlük harcamalarının en büyük kısmını oluşturan gıda fiyatlarındaki yükseliş hızı ocak ayında sürdü.Ocakta bir önceki aya göre yüzde 8,1 oranında artan gıda fiyatlarında geçen yılın ocak ayına göre ise yüzde 135,5 oranında artış oldu. Vatandaşlar, faiz indirimlerinin başladığı Eylül 2021’de 100 liraya satın aldığı bir gıda sepetine bu yıl ocak ayında 361 lira ödemek zorunda kaldı.

Araştırmayla, gelirinin büyük bölümünü gıdaya ayırmak zorunda olan ve enflasyona karşı herhangi bir koruması bulunmayan, dar ve sabit gelirlilerin,ücretlilerin ve yoksulların yaşadığı gerçek enflasyonun boyutunun tahmin edilmesi amaçlanıyor.

                                                                                AÇLIK RİSKİ ARTIYOR

Yanlış ekonomik politikaların gıda fiyatlarında yol açtığı artış, açlık riskini giderek daha da büyütüyor. Gıdaya erişimi zorlaştıran fiyat artışları vatandaşları yetersiz ve sağlıksız beslenmeye zorluyor. Uzmanlar bu durumun, özellikle çocuklarda önemli sağlık sorunlarına yol açma riski taşıdığını belirtiyor.Eylül 2021’den bu yana kamu çalışanları ve kamu emeklilerinin ücret ve aylıkları enflasyon farkları da dahil yüzde 141 oranında arttı. Asgari ücretteki artış yüzde 200 oldu, işçi ve bağımsız çalışanların emekli aylıkları ise yüzde 132,2 oranında arttı. Faiz indirimleriyle Türkiye’nin, yıllarca sürecek bugünkü enflasyon sarmalına sürüklendiği eylül ayından bu yana gıda fiyatları ise yüzde 361 oranında arttı. Diğer bir ifadeyle Eylül 2021’de  100 liraya satın alınan bir gıda sepetini satın almak için  yıl ocak ayında 361 lira ödemek gerekirken, kamu çalışanı ve emeklisinin Eylül 2021’deki 100 liralık geliri bu gün 241 lira, asgari ücretlinin ki 300 lira, işçi ve bağımsız çalışan emeklisinin ki ise 232 lira oldu.

AYLIK FİYAT ARTIŞI

Ocakta, gıda fiyatlarındaki artışta yağ dışındaki bütün harcama gruplarında yaşanan yüksek oranlı zamlar belirleyici oldu. Aylık fiyat artışına en büyük katkıyı ise  et, sebze ve süt ve süt ürünleri yaptı.

Ekmek, pirinç, un, bulgur fiyatları,ocakta bir önceki aya göre yüzde0,8oranında artış kaydetti. Et ve balık grubu fiyatlarındayüzde 16,3 oranında artış yaşananocak ayında süt ve süt ürünleri ile yumurta grubu fiyatları ise yüzde 6,6 oranında yükseldi.Yağ fiyatlarında ise yüzde 1,8 oranında düşüş oldu.

Meyve fiyatlarının yüzde 5,8oranında arttığı ocaktasebze fiyatlarında, bir önceki aya göre ortalama yüzde 15,3oranındaartış yaşandı.

Kuru bakliyat fiyatlarınınyüzde 2,3 arttığı ocakta, salça, zeytin, bal, çay, tuz ve benzeri gıda maddelerinden oluşan diğer işlenmiş gıda fiyatlarında iseyüzde 3,6oranında artış kaydedildi.

            Böylece, vatandaşlarmevcut gıda tüketim alışkanlıklarına göre seçilen64 gıda maddesinden oluşturulan gıda sepetini satın alabilmek için ocakta, bir önceki aya göre yüzde 8,1 oranında daha fazla para ödedi.

YILLIK DEĞİŞİM

            Bu yıl ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre ekmek, un, bulgur, makarna fiyatlarında yüzde 113,5, et-balık fiyatlarında 94, süt ve süt ürünleri ile yumurta fiyatlarında yüzde 104oranında artış oldu.Bir yıl öncesine göreyağ fiyatları yüzde 40,7oranında arttı. Meyve fiyatları yüzde 240,sebze fiyatları ise yüzde 343oranında artış gösterdi.Bakliyat fiyatları son bir yılda yüzde 51,9,diğergıda fiyatları ise yüzde105,4oranında zamlandı.

Tarımsal girdi maliyetleri ve tarım ürünü üretici fiyatlarındaki artışlar gıda fiyatlarındaki yıllık artışın önümüzdeki aylarda da üç haneli oranlarda kalmaya devam edeceğine işaret ediyor.

YILLIK ORTALAMA ARTIŞ

Gıda fiyatlarındaki son 12 aylık ortalama fiyatlar esas alınarak yapılan hesaplamaya göre ise 152,6 oranında artış yaşandı.